Την εικόνα ότι οι ελληνοαλβανικές συζητήσεις για την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών παραμένουν «ζωντανές», χωρίς ωστόσο να βρίσκονται σε άμεση φάση κατάληξης, μετέφερε η εκπρόσωπος του Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδας, Λάνα Ζωχιού, κατά την ενημέρωση των διπλωματικών συντακτών την προηγούμενη εβδομάδα, απαντώντας σε ερωτήσεις του δημοσιογράφου Σταύρου Σουρμελίδη σχετικά με τις τελευταίες τοποθετήσεις της αλβανικής ηγεσίας για την ΑΟΖ και την πιθανότητα κοινής προσφυγής στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.
Η κ. Ζωχιού υπενθύμισε ότι η συζήτηση ανάμεσα στις δύο πλευρές για την παραπομπή του ζητήματος της οριοθέτησης έχει ξεκινήσει εδώ και χρόνια, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η διαδικασία ανεστάλη μετά την αρνητική απόφαση του Συνταγματικό Δικαστήριο της Αλβανίας για την προηγούμενη συμφωνία. Όπως ανέφερε, η προσφυγή στη Χάγη εξακολουθεί να αποτελεί διαθέσιμη επιλογή, υπό την προϋπόθεση ότι θα ξεπεραστούν συγκεκριμένα εμπόδια, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι «για την ώρα δεν προκύπτει ότι είμαστε κοντά σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο».
Η τοποθέτηση της ελληνικής διπλωματίας αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η Αλβανία επιχειρεί να διατηρήσει τη δυναμική της ευρωπαϊκής της πορείας, μαζί με το Μαυροβούνιο, εμφανιζόμενες ως οι πιο ώριμες υποψήφιες χώρες των Δυτικών Βαλκανίων για περαιτέρω πρόοδο στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στο πλαίσιο αυτό, ο δημοσιογράφος έθεσε το ερώτημα κατά πόσο ζητήματα όπως η οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών αλλά και η προστασία της ελληνικής μειονότητας συνιστούν πλέον επείγουσες εκκρεμότητες. Η απάντηση της ελληνικής πλευράς ήταν σαφής: κάθε χώρα των Δυτικών Βαλκανίων αξιολογείται με βάση συγκεκριμένα κριτήρια ένταξης, ενώ για την Αλβανία οι ελληνικές προτεραιότητες παραμένουν ο σεβασμός της γηγενούς Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας, η πλήρης εφαρμογή των αρχών του κράτους δικαίου και η διατήρηση σχέσεων καλής γειτονίας.
Η τοποθέτηση αυτή ερμηνεύεται από διπλωματικές πηγές ως σαφές μήνυμα ότι η Ελλάδα δεν αποσυνδέει την ευρωπαϊκή προοπτική των Τιράνων από την πρόοδο σε διμερή ζητήματα υψηλής πολιτικής σημασίας. Παράλληλα, η Αθήνα δείχνει να κρατά ανοιχτό τον δρόμο της διεθνούς δικαστικής επίλυσης για την ΑΟΖ, χωρίς όμως να διαφαίνεται, επί του παρόντος, άμεση πολιτική ωρίμανση για την ενεργοποίηση αυτής της επιλογής, παρόλο που ο Αλβανός ΥΠΕΞ ισχυρίζεται ότι μέχρι τέλος του 2026 το θέμα της ΑΟΖ θα έχει επιλυθεί.
