Διασυνοριακή συνεργασία βρίσκεται σε εξέλιξη για την ανάδειξη θρησκευτικών μνημείων στις περιοχές Ιωαννίνων και Αργυροκάστρου.
Στο πλαίσιο του διασυνοριακού έργου Cultural Routes of Sacred Sites (CROSS), το οποίο υλοποιείται στο πλαίσιο του Προγράμματος Interreg VI-A IPA III CBC "Ελλάδα–Αλβανία 2021-2027" .
Το έργο στοχεύει στην τεκμηρίωση, ψηφιοποίηση, προστασία, ανάδειξη, αλλά και επανερμηνεία της κοινής Θρησκευτικής Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Συνδυάζει σύγχρονες ψηφιακές τεχνολογίες, επιτόπιες εικαστικές εγκαταστάσεις και χωρικές αφηγήσεις.
Επικεφαλήςτου έργου είναι το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, ενώ στο εταιρικό σχήμαπεριλαμβάνονται η Αναπτυξιακή Ηπείρου Α.Ε., η Μητρόπολη Ιωαννίνων, ο Δήμος Αργυροκάστρου και η Μητρόπολη Αργυροκάστρου.
Σκοπός είναι να δημιουργηθεί ένα σύνολο πολιτιστικών διαδρομών που συνδέει και συνεχίζει τις παραδόσεις της θρησκευτικής πολιτιστικής κληρονομιάς, μέσααπό αφηγηματικές και εικαστικές εμπειρίες, αλλά και τεχνολογικές προσεγγίσεις.
Κεντρικό στοιχείο του αποτελεί η ενεργή συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων μέσα από τη συλλογή προφορικών μαρτυριών και τη διαφύλαξη απειλούμενων τελετουργικών πρακτικών
Μέσα, από τη διατήρηση ιστορικών και μακραίωνων τόπων λατρείας, δεν επιτυγχάνεται μόνο η διατήρηση και ανάδειξη της πολιτιστικής ταυτότητας και κληρονομιάς, αλλά σηματοδοτείται και η προτεραιότητα των Ορθοδόξων, η σωστή ιεράρχηση του πραγματικά πρωτεύοντος στη ζωή τους, που δεν μπορεί να είναι άλλη από το να ζουν με το Χριστό και να διδάσκονται από Αυτόν.
Τα Ορθόδοξα μνημεία φανερώνουν ότι η πίστη δεν είναι ένα φαινόμενο και επιφαινόμενο, που σβήνει από διάφορες προσωρινές καταστάσεις και στάδια. Η πίστη είναι συνυφασμένη με την ανθρώπινη ψυχή. Είναι μια ιδέα, που όσο και αν πολεμηθεί, δεν ξεριζώνεται. Είναι δώρημα και χάρη του ζωντανού Θεού. Είναι το μεγάλο μυστήριο. Μυστήριο ακατάληπτο, το οποίο προκαλεί δέος, αλλά και μια εσωτερική υπερκόσμια γλυκύτητα στην ψυχή.
Γι' αυτό σαγηνεύει. Αυτό, που δεν μπορούν καταλάβουν διαχρονικά οι διώκτες της, όπως συνέβη και στην Αλβανία, είναι ότι με τη θρησκεία ο άνθρωπος όχι μόνο μεταμορφώνεται σε Άνθρωπο. Αυτό θα ήταν πολύ λίγο. Υψώνεται πάνω από τους φραγμούς και τις αντιθέσεις της ύπαρξη, υπερβαίνει το χρόνο και τη ροή του και δίνει νόημα στη ζωή του και στον κόσμο.
π. Ηλίας Μάκος
